wtorek, 2 grudnia 2014

osada







Wstępna koncepcja zagospodarowania terenu pod osadę Słowiańską

I.      Założenia koncepcji:
  1. Koncepcja zakłada
    powstanie rekonstrukcji osady wczesnośredniowiecznej z IX-XIw. Co pozwala
    na powiązanie jej historycznie z osadnictwem i ośrodkiem kultu pogańskiego
    odkrytym w gminie Szczerców.
    Jakkolwiek nie nazwalibyśmy jej- wioska słowiańska, osada
    średniowieczna- będzie to swoisty skansen archeologiczno-historyczny.
    Pewnego rodzaju potwierdzeniem mogą być ślady stanowisk archeologicznych
    łączonych z osadnictwem wczesnośredniowiecznym, odkrytym w miejscowościach
    Grabek, Zabrzezie ( gmina Szczerców). Szczególnie interesująco przedstawia
    się osada w Zabrzeziu. Pozyskano liczne fragmenty naczyń glinianych,
    przedmiotów żelaznych, szklane paciorki, gliniane przęśliki, kamienne
    żarna, osełki i inne narzędzia oraz wyroby codziennego użytku. Ten zbiór
    mógłby w pewnej mierze stanowić podstawę źródłową dla warsztatów
    rzemieślniczych działających na terenie osady.
Osada ma spełniać oczekiwania
zwiedzających Gminę Szczerców, umożliwiając im zapoznanie się z realiami życia
codziennego w okresie wczesnego średniowiecza.
              
  1. Przedsięwzięcie to powinno
    posiadać zarówno wymiar edukacyjny, jak i spełniać wymogi komercyjne,
    takie jak zewnętrzna atrakcyjność czy też możliwość korzystania z infrastruktury
    osady przez cały rok. Celem tej inwestycji jest również wytyczenie ścieżek
    dydaktycznych oraz ożywienie ruchu turystycznego na terenie gminy
    Szczerców.
Celami, które zostaną osiągnięte
zrealizowaniu projektu będą:
- powstanie swoistego muzeum w
plenerze oraz centrum rzemiosł wczesnośredniowiecznych, ściśle współpracujące z
ośrodkami krajowymi;
- propagowanie wiedzy o historii
regionu gminy Szczerców;
- wytyczenie ścieżek
dydaktycznych ( popularyzacja wiedzy przyrodniczej, historycznej, archeologicznej);
- zwiększenie oferty turystycznej
przez rozbudowę bazy dla turystyki pieszej, rowerowej oraz konnej;
    3.   Rekonstrukcja osady składać się będzie z
bramy i wieży, ogrodzeniem  z ostrokołu i
i płotu plecionkowego.  Chaty  winny nawiązywać do prezentowanego okresu, tj
IX-XIw.  W wiosce powinno powstać co
najmniej jedno gospodarstwo domowe oraz kilka warsztatów rzemieślniczych, jakie
mogły funkcjonować w okresie wczesnego średniowiecza na terenie gminy
Szczerców. Ponadto projekt zakłada rekonstrukcję tzw. długiego domu, który
służyć będzie jako sala do prowadzenie warsztatów, zebrań, spotkań i biesiad.
Następnym obiektem jaki powstanie będzie
miejsce kultu datowane na XI w.
4. Istotnym założeniem pomysłu stworzenia skansenu jest
wykonanie chat słowiańskich w konstrukcji zrębowej oraz sumikowo- łątkowej,
prowadzenie w nich warsztatów rzemieślniczych, wzbogaconych o inwentarz
stanowiący wnętrze poszczególnych obiektów. Wyposażenie i rekonstrukcja
warsztatów, domostw stworzy dogodne warunki dla organizowania cyklicznych
imprez lub warsztatów zajęciowych dla szkół, grup zorganizowanych .
Rekonstrukcja tych kilku obiektów  stwarza możliwość ich komercyjnego
wykorzystania – np. w przypadku zapotrzebowania ze strony zwiedzających na
spędzenie nocy czy wręcz kilku dni w warunkach maksymalnie zbliżonych do tych,
w jakich mieszkano w IX-XIw. Uczestnicy mogliby zostać przebrani w stroje z
epoki, co ułatwi im wczuć się w ówczesne realia.
Dlatego też należy przygotować ofertę dla turystów żądnych
wrażeń, którzy będą mogli:
- zamieszkać w chacie
- przygotować sobie posiłki na palenisku lub w piecu z
wykorzystaniem naczyń glinianych i drewnianych;
- wziąć udział w pracach konserwacyjnych wioski oraz
warsztatach rzemieślniczych.
Takie „surviwalowe”
oferty cieszą się dużym powodzeniem firm szukających alternatyw na
organizację spotkań integracyjnych dla swoich pracowników.
Autentyzm rekonstrukcji pozwoli także stworzyć ofertę dla
ekip realizujących filmy, programy edukacyjne, osadzone w realiach
wczesnośredniowiecznych.
Kompleksowe przygotowanie  wioski wraz z turystami przyciągnie wykonawców
i prezenterów dawnych rzemiosł. Takie imprezy prowadzone są z powodzeniem w
całej Europie. Funkcjonująca przez cały rok
osada będzie także doskonałą ofertą dla szkół na organizowanie żywych
lekcji historii.
5. Dogodne położenie osady (
bliski dostep drogi krajowej nr 8 Warszawa-Wrocław oraz drogi wojewódzkiej 
483 Częstochowa – Łódź) a także blisko
położonego zbiornika Święte Ługi ( NATURA 2000) powinno przyciągnąć dużą ilość
zainteresowanych. Niezbędne będzie także przygotowanie ofert dla szkół, firm, a
także rozreklamowanie przedsięwzięcia na stronach internetowych.
6. Działalność osady, prezentacje
rzemiosł będą prowadzone przez Stowarzyszenie Plemię Pilsian, doświadczonych w
pokazach historycznych. Można założyć, iż z czasem w trakcie dużych imprez i
pokazów będą oni współdziałali z pobliskimi gospodarstwami ( wyżywienie, baza
noclegowa, inne atrakcje regionu). Zaangażowanie społeczności lokalnej pozwoli utożsamić
się jej z ideą osady.


II.                
Lokalizacja
działki-położenie woski
1.       Osada
ta, powstanie na działkach nr 336;337 o powierzchni 0,10ha na terenie wsi
Rudzisko, obręb Rudzisko, gmina Szczerców.
Usytuowana jest ona w północnej
części gminy w Obszarze Ochronionego Krajobrazu Doliny Widawki oraz bliskim
sąsiedztwie uroczyska Święte Ługi (NATURA 2000) Działki leżą również przy rzece
Pilsia.
2.       Zakłada
się powstanie niewielkiej osady, położonej w sąsiedztwie kompleksu leśnego.
Posiadamy stosunkowo wiele źródeł, zwłaszcza archeologicznych z terenu Odkrywki
Szczerców pozwalających na wierne zrekonstruowanie wczesnośredniowiecznej osady
słowiańskiej. Stąd budując założenie dla koncepcji rekonstrukcji  osady możemy śmiało stwierdzić, że będzie to
rekonstrukcja wiernie odzwierciedlająca budownictwo z terenu gminy Szczerców.
3.       Konstrukcje
budynków będą prezentować różne techniki:
- chaty do prowadzenia warsztatów
, ściany wykonane techniką plecionkową obrzucone gliną 2 szt
- chata w konstrukcji zrębowej 2
szt.
- długi dom hala w konstrukcji
sumikowo- łątkowej
Dachy wsparte na słupach
konstrukcyjnych oraz ścianach, kryte trzciną. Przy części obiektów warto
zastosować przedłużenie pokrycia dachowego w formie „ przedsionka” – podcieni o
konstrukcji sochowo-ślemieniowej.
Wysokość chat pozostaje
zasadniczo kwestią otwartą. Do naszych czasów nie zachowują się naziemne części
chat. Z uwagi na klimat panujący w tej szerokości geograficznej, domyślamy się,
że chaty były stosunkowo niewysokie ok. 2 m od ziemi do powały.
Istotne jest wykonanie wszelkich
konstrukcji drewnianych z drewna nieobrabianego mechanicznie lub, jeśli obróbka
ta jest konieczna, to z bardzo precyzyjnie usuniętymi śladami takiej ingerencji
poprzez zabiegi ciesielskie.
4.       Rekonstrukcja
osady winna spełniać wymogi prezentacji rzemiosł i życia codziennego w pełnym
zakresie. Istotne jest aby w jednym  lub
dwóch etapach powstał szkielet infrastruktury, sukcesywnie rozbudowywany o nowe
elementy. Szkielet ten powinno stanowić
- ogrodzenie z bramą i
wieżą, 
- tak zwany długi dom sala
- 4 -5 chat  pod warsztaty ( warsztat  garncarski, tkacki, warsztat obróbki drewna,
warsztat kowalski, warsztat rybacki)
- miejsce kultu

Brak komentarzy:

Publikowanie komentarza